ভাৰতক দু:শ্চিন্তাত পেলোৱা চীনৰ নতুন সীমা আইনত কি আছে ?

অৰুণাচল সীমান্তৰ বিবাদমান ভূমিত চীনে নিৰ্মান কৰিছে ১০০ টা ঘৰ ৷ আমেৰিকাৰ প্ৰতিৰক্ষা মন্ত্ৰালয়ৰ এই প্ৰতিবেদনে স্বাভাৱিকতে ভাৰতক চিন্তাত পেলাইছে ৷ কিন্তু একেসময়তে চীনে প্ৰণয়ন কৰিছে নতুন সীমা আইন ৷এই আইনো ভাৰতৰ বাবে দু:শ্চিন্তাৰ কাৰণ হৈ পৰিছে ৷
কি আছে চীনৰ নতুন সীমা আইনত ?
চীনে বিশ্বৰ ১৪ খন দেশৰ লগত ২২ হাজাৰ কিলোমিটাৰ সীমাৰ ভাগবতৰা কৰে ৷ ইয়াৰে ১২ খন দেশৰ লগত দীৰ্ঘদিন ধৰি চলি অহা বিবাদ শেহতীয়াকৈ চীনে মিমাংসা কৰিছে ৷ ইয়াৰ বাবে যোৱা ১৪ অক্টোবৰত দেশখনে থ্ৰী ৰোডমেপ শীৰ্ষক বুজাবুজিৰ চুক্তিত স্বাক্ষৰ কৰিছে ৷ কিন্তু ভাৰতেই একমাত্ৰ দেশ , যাৰ লগত চীনৰ সীমা বিবাদ ক্ৰমাৎ বৃদ্ধি পাই আহিছে ৷ ভাৰতৰ পূৱ লাডাখ আৰু অৰুণাচল সীমান্তত চীনৰ আগ্ৰাসনক লৈ বিগত সময়ছোৱাত কেবাটাও সংঘৰ্ষৰ সূত্ৰপাত ঘটিছে ৷ ইয়াৰ সমাধানৰ বাবে কামাণ্দাৰ পৰ্যায়ত কেবালানি বৈঠক অনুষ্ঠিত হৈছে যদিও ইয়াৰ কোনো মিমাংসা হোৱা নাই ৷ ইয়াৰ মাজতে প্ৰথমবাৰৰ বাবে নতুন সীমা আইন প্ৰনয়ন কৰি চীনে নিজৰ দেশখনৰ সাৰ্বভৌমত্ব আৰু ভৌগোলিক অখণ্ডতা ৰক্ষাৰ কথা উল্লেখ কৰিছে ৷ এই আইনত উল্লেখ কৰা হৈছে যে সীমান্তত যুদ্ধ সদৃশ পৰিস্থিতি সৃষ্টি হ’লে চীনে সেই সীমান্ত বন্ধ কৰি দিব পাৰিব ৷ লগতে সংঘাতপূৰ্ণ সীমান্তত স্থায়ী নিৰ্মান কৰাৰ ওপৰতো গুৰুত্ব আৰোপ কৰা হৈছে ৷ ইয়াৰ বাবে পৰ্যাপ্ত সহযোগিতা আগবঢ়োৱাৰ কথাও নতুন আইনখনত উল্লেখ আছে ৷ এই আইন অনুসৰি সীমান্তৰ সুৰক্ষা শক্তিশালী কৰাৰ লগতে সীমান্ত অঞ্চলত সামাজিক সেৱা বৃদ্ধিৰ পোষকতাও কৰা হৈছে ৷
চীনৰ নতুন সীমা আইনে ভাৰতক চিন্তাত পেলাব নেকি ?
চীনে ১৯৬৩ চনত পাকিস্তানৰ লগত এখন সীমা চুক্তি স্বাক্ষৰ কৰিছিল ৷ সেই চুক্তি যদিও অস্থায়ী আছিল আজিৰ তাৰিখত পাকিস্তান আৰু চীনৰ মাজৰ বন্ধুত্ব গোপন হৈ থকা নাই ৷ আন দেশ সমুহৰ লগতো সীমা সন্দৰ্ভত চীন এক বুজাবুজিত উপনীত হৈছে ৷ বাকী থাকিল কেৱল ভূটান আৰু ভাৰত ৷ভূটানৰ লগতো আলোচনাৰ মাজেৰে সমাধানৰ প্ৰচেষ্টা অব্যাহত ৰাখিছে চীনে ৷ ইয়াৰ পাছত চীনৰ নতুন সীমা আইনে ভাৰতৰ প্ৰতি ভাবুকি সৃষ্টি কৰাৰ সম্ভাৱনাই সৰ্বাধিক ৷চীনৰ এই নতুন আইনখন কেৱল স্থল সীমান্তৰ বাবেহে প্ৰস্তুত কৰা হৈছে ৷ ইয়াত জলপথৰ কোনো উল্লেখ নাই ৷ বিশেষজ্ঞসকলৰ মতে এই আইনখনত মূল দুটা বিষয়ৰ ওপৰত গুৰুত্ব আৰোপ কৰা হৈছে ৷ সেয়া হ’ল সীমান্তৱৰ্তী অঞ্চলৰ সুৰক্ষা আৰু সীমান্তৰ বিকাশ ৷ তদুপৰি সীমান্তৱৰ্তী অঞ্চল হিচাপে উল্লেখ কৰা বিষয়টোক সন্দেহৰ চকুৰে চাইছে ভাৰতৰ কেবাগৰাকীও আন্তৰ্জাতিক সম্পৰ্কৰ বিশেষজ্ঞই ৷ কিয়নো কেৱল সীমান্তই নহয় , সীমান্তৰ ওচৰ পাজৰেও নিৰ্মান আৰু বিকাশৰ কথা কোৱা হৈছে এই আইনখনত ৷ সহজ ভাষাত বুজিবলৈ হ’লে এই আইন অনুসৰি চীনে সীমান্তৱৰ্তী অঞ্চলসমূহত নতুন নতুন চহৰ স্থাপন কৰিব ৷ এই চহৰসমূহলৈ ৰেলসেৱা , বিজুলী সংযোগ আদি সুবিধাৰো সম্প্ৰসাৰণ কৰা হব ৷ ইয়াৰ পূৰ্বেও তিব্বত আৰু ভাৰত সীমান্তত চীনে নতুন গাও নিৰ্মানৰ ওপৰত গুৰুত্ব আৰোপ কৰি আহিছে ৷ ২০২০ চনৰ শেষলৈ কেৱল তিব্বত সীমান্তত চীনে ৬০০ খন গাও স্থাপন কৰাৰ লগতে ১৩০ টা পথ নিৰ্মান কৰিছিল ৷অৰুণাচল সীমান্ততো একেই প্ৰচেষ্টা অব্যাহত ৰাখিছে দেশখনে ৷ তাতকৈ এখোপ আগলৈ গৈ চীনে এইবাৰ সীমান্তত চহৰ নিৰ্মানৰ বাবে আইন প্ৰনয়ন কৰিছে ৷ ভাৰতৰ বাবে স্বাভাৱিকতে এয়া দু:শ্চিন্তাৰ কাৰণ ৷

ভাৰত – চীনৰ মাজত কিয় চলি আহিছে সীমা বিবাদ ?
ভাৰত আৰু চীনৰ মাজত মুঠ ৩৪৮৮ কিলোমিটাৰ দৈৰ্ঘ্যৰ সীমা আছে ৷ জন্মু কাশ্মীৰ , হিমাচল প্ৰদেশ , উত্তৰাখণ্ড , ছিকিম আৰু অৰুণাচল প্ৰদেশ এই সীমাৰ লগত সংযুক্ত হৈ আছে ৷ কিন্তু দীৰ্ঘদিনীয়া বিবাদৰ বাবে দেশ দুখনৰ মাজত আজিলৈ স্থায়ী সীমা নিৰ্ধাৰণ কৰিব পৰা হোৱা নাই ৷ সীমান্তৰ স্থিতাৱস্থা বাহাল ৰাখিবৰ বাবে ‘লাইন অৱ কন্ট্ৰোলৰ’ ব্যৱহাৰ কৰা হয় ৷ অথচ চীনে প্ৰায়ে লাইন অৱ কন্ট্ৰোল উলংঘা কৰা দেখা যায় ৷ ইয়াৰ প্ৰত্যুত্তৰত চীন সীমান্তৰ ৩৮১২ কিলোমিটাৰ দৈৰ্ঘৰ পথ নিৰ্মানৰ বৃহৎ প্ৰকল্প হাতত লৈছে ভাৰতে ৷ তাৰ পাছতে চীনে নতুন আইন প্ৰনয়ন কৰি সীমান্তত চহৰ নিৰ্মানৰ বাবে পৰিকল্পনা গ্ৰহণ কৰিছে ৷ এই ঘটনাই দুয়োখন দেশৰ মাজত উত্তেজনা অধিক বৃদ্ধি কৰাটো নিশ্চিত ৷তাৰ মাজতে অৰুণাচলৰ সোৱণশিৰি জিলাৰ কাষত চীনে গাও নিৰ্মান কৰাৰ বাতৰি প্ৰকাশ কৰিছে চীনৰ প্ৰতিৰক্ষা মন্ত্ৰালয়ে ৷